TÜRKTOB

Sosyal Medyada
Birliğimiz

FÜAB FİDANCILIK SEKTÖR ANALİZİ VE İNOVASYON ÇALIŞTAYI ANTALYA’DA YAPILDI

FÜAB FİDANCILIK SEKTÖR ANALİZİ VE İNOVASYON ÇALIŞTAYI ANTALYA’DA YAPILDI

Fidan Üreticileri Alt Birliği (FÜAB) tarafından düzenlenen Fidancılık Sektör Analizi ve İnovasyon Çalıştayı 20-22 Ekim 2017 tarihleri arasında Antalya’da yapıldı. 

Çalıştay’a Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı merkez ve çevre il müdürlükleri ile araştırma enstitüleri yetkilileri, Orman ve Su İşleri Bakanlığı yöneticileri, Türkiye Tohumcular Birliği ve diğer Alt Birliklerinin Başkanları, Yönetim Kurulu Üyeleri ve yöneticileri, çeşitli üniversitelerden akademisyenler, Ziraat Bankası yöneticileri, FÜAB üyesi fidancılık işletmeleri ve diğer sektör temsilcileri katıldı. 

FÜAB Yönetim Kurulu Başkanı Gürsel Tanrıver, FÜAB’ın kuruluşu hakkında kısaca bilgi verdikten sonra, sektörün genel sorunlarına değindi.

FÜAB Başkanı Gürsel Tanrıver özetle şöyle konuştu; 

‘’Fidan üreticisine destek verilmesi için Sayın Bakanımız da dahil olmak üzere tüm Bakanlık yetkilileri ile her fırsatta girişimde bulunduk. Girişimlerimizin sonucunda Sertifikalı fidan üretimi desteği 2016 yılında başladı. Bundan dolayı Bakanlık yetkililerimize üyelerimiz adına teşekkür ediyorum. Ancak; hem tüm üreticilerin desteklenmesi, hem de kaçak üretime engel olacağından üretim desteğinin tüm fidan sınıflarında yapılması gerektiğini bir kez daha belirtmek istiyorum.

Özel sektör olarak 1 ve 2 no’lu ünite yetkisi alma konusunda taleplerimiz var. Fidan üreticileri olarak ismine doğru ve sağlıklı materyalden sertifikalı fidan üretimi yapmak istiyoruz.

Ülkemizde sertifikalı geçişi hızlandırmak için; 1 ve 2 no’lu ünitelerin özel veya kamu araştırma kuruluşlarında, 3 no’lu ünitelerin de fidan üreticisi tarafından kurulması gerekmektedir.
Mevzuat uygulamalarıyla ilgili Bakanlık-Sektör birlikte alınan ortak kararların, mevzuat açıklandığında görüşülen ve mutabık kalınan hususların aksi yönde olduğunu görüyoruz. Bu sorunu çözmek için tekrarında Bakanlık yetkilileriyle görüşmeler yapmaya başlıyoruz.  Sorunları çözmeye çalışıyoruz. Ancak biliyoruz ki;  sektörümüz bu tür yapay sorunlarla uğraşmak yerine, daha çok ihracat yapmalı, işiyle meşgul olup, ülkesine döviz kazandırmalıdır. Mevzuatların bir iki kişinin istediği doğrultuda değil, Bakanlık ve sektörün ortak işbirliği ile hazırlanması gerektiğini düşünüyorum.

Üyelerimizin en önemli sorunlarından birisi etiket sorunudur. Bu konu Bakanlığımız için de bu büyük bir sorun ve külfettir. Tohumda nasıl sektöre etiket basma yetkisi verildiyse, biz yetkinin FÜAB olarak üreticilerimize de verilmesini istiyoruz. Pasaportu nasıl üretici kendi basabiliyorsa, sertifika etiketi ile birlikte üretici kendi etiketini kendi basabilmelidir. İşini doğru yapan üyelerimizin önündeki bürokrasi ve mali yükünü azalmamız gerekiyor. 

Biz üreticilerin sertifikalı fidan üretimine geçmek için yurt içi ve yurt dışından temel materyal aramalarımız devam ediyor. Fidan Üreticileri Tarım Sanayi ve Ticaret A.Ş.  olarak damızlıkları kurup tüm üyelerimizin sertifikalı materyal ihtiyacını karşılamayı hedefliyoruz.

Türkiye’de patent ve ıslahta ne kadar geride olduğumuzu açıklamak istiyorum. 2017 yılında 1 milyon olan patent başvurusu; Almanya’da 500, Güney Kore’de 300, İran’da 173, Türkiye’de 68’dir ve Dünya ortalaması ise 254’tür.

Konuyu meyve ıslahına getirecek olursak; koruma altındaki çeşit sayısı 322, yabancı ıslah çeşit sayısı 272, TAGEM araştırma enstitüleri çeşit sayısı 23, üniversitelerin ıslah ettiği çeşit sayısı 3 ve özel sektörün ıslah ettiği çeşit sayısı 24’tür. 

Bu tablo ülkemizin meyvecilikteki durumunu göstermektedir. Bugünü milat kabul edelim ve Bakanlığımızın desteği ile üniversitelerimiz, kamu ve özel sektör araştırma kuruluşlarımız biz fidancılarla el ele vererek, tüm paydaşlar birleşerek çok mükemmel çeşitler ıslah edebiliriz. Hadi gelin bunu birlikte başaralım.
Dünyanın en yenilikçi üniversiteleri Japonya’daki üniversiteler ilk sırada yer alırken, Türkiye istatistiklere bile girememektedir. Ar-Ge ve ıslaha hem üreticiler olarak bizler hem de Bakanlık olarak gerekli destek ve değer verilmemektedir.’’

FÜAB Başkanı Gürsel Tanrıver, FÜAB üyelerine ise şöyle seslendi;
‘’Kanunlarımız gereği aidatlarınızı zamanında, binde 3 komisyonlarınızı doğru beyanla ve zamanında öderseniz çok daha iyi hizmetler alacağınıza emin olunuz. Çünkü yönetimleriniz bugüne kadar çok fedakarca çalışmıştır. 

Eleştiriye açığız ve her eleştiriyi dikkate alıyoruz. Yönetim Kurulu ve Bakanlığımız sorunların çözümü ile ilgili yoğun çalışma gösteriyor. 

Üyelerimizden genel kurullara gelerek gerçek üyelik görevlerini yerine getirmelerini, seçme ve seçilme haklarını özgürce kullanmalarını istiyoruz. Genel Kurullar; her şeyin konuşulduğu en yüksek makamdır. Sizleri Genel Kurullara, seçimlere davet ediyoruz.’’

Konuşmasında Ziraat Bankası için özel bir başlık açan FÜAB Başkanı Gürsel Tanrıver, şunları kaydetti; 
Ziraat Bankası her zaman çiftçinin dostu olmuştur. Ziraat Bankası Genel Müdürlüğü yetkisi Ferhat Pişmaf ile soğuk hava deposunun kredi kapsamına alınması görüşüldü. Açıklamalarımız sonucu bu konuda hemfikir olunarak, soğuk hava deposunun bu kapsamda yer alması sağlandı. 
Ziraat Bankası kredileriyle ilgili en büyük sorun; ekspertiz raporlarının gerçeklikten çok uzak olması, değerlerin çok düşük olmasıdır.’

Ayrıca, Ekonomi Bakanlığından, meyve ve asma fidan ve anaç ihracatına destek verilmesini, Kırsal kalkınma destekleri açıklandığında ise muhakkak fidancılarımızın da kapsam içinde tutulmasını istiyoruz. Aksi halde ihracatta diğer ülkelerle rekabet şansımız olmuyor.’’

Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) Yönetim Kurulu Başkanı Kamil Yılmaz ise Türkiye’nin tarımsal yapısını ve çeşitli açılardan avantajlarını dile getirdi.  TÜRKTOB Başkanı Kamil Yılmaz’ın konuşmasından öne çıkan satır başları ise şöyle; ‘’2016 yılı verilerine baktığımız zaman 24 milyon hektar ekilebilir tarım arazimizin %9’unun fidan, asma, bağ, bahçe ile kaplı olduğunu görüyoruz. Bitkisel üretimde 34 milyar dolarlık bir katma değer yaratıyoruz. Bunun 11.3 milyar doları da meyvecilik, fidan ve asma ürünlerinden elde ediliyor. 

Fidancılıkta 1930’lu yıllarda başlayan araştırma-geliştirme ve bölgesel üretim çalışmaları 1980’li yıllarda özel sektörün devreye girmesiyle önemli bir ivme kazanmıştır. 2006 yılında 77 milyon adet olan fidan, çilek fidesi ve asma fidanı üretimi 2016 yılında 138 milyon adete yükselmiştir. Üretimde bir sıkıntımız yoktur.  
Geçmişte tamamen ithalatçı bir konumdayken, şimdi 26,5 milyon dolarlık ihracat yapıyoruz. Son 20 yıldır aldığımız tedbirler, doku kültürü laboratuvarlarının devreye girmesi, klon anaçlarının üretilmesi ve aşılı- aşısız fide üretimleri sayesinde çok yol kat ettik. 

Gelişmiş ülkelerin milli hasılalarından AR-GE’ye ayırdıkları pay ortalama %3’tür. Bu oran ülkemizde %1’dir. Tarımsal AR-GE’ye baktığımızda ise %0,78’e düşüyor. Bizim asıl yapmamız gereken AR-GE çalışmalarına daha çok önem vermek ve kaynak ayırmaktır. 

Fidancılık sektörü, TAGEM, TÜBİTAK ve Avrupa Birliği’nden fonlanan diğer AR-GE desteklerinden daha çok yararlanmalıdır. AR-GE altyapısı olmayan hiçbir sektörün sürdürülebilir olması mümkün değildir. İhracatçı ve rekabet edebilir bir sektör oluşturmak için ıslah ve çeşit geliştirme çalışmalarına önem vermeliyiz. 

Anaç ve klon ithal ettiğimiz ülkelere baktığımız zaman bizden tek farkları AR-GE çalışmalarının yaklaşık 150 yıl önce başlamış olmasıdır. Bizimde yapmamız gereken bu açığı süratle kapatmaktır. Bu konuda bakanlık, üniversiteler ve özel sektörün daha çok işbirliği yapması gerekiyor.
Üretim, yatırım ve AR-GE desteklerinin hem miktarı hem de vadeleri mutlak suretle arttırılmalıdır. 
İki hafta önce Sayın Bakanımız ile yaptığımız görüşmede de dile getirdik; yatırım desteklerinin vadesinin 10 yıla, 10 milyon TL olan miktarında 20 milyon TL’ye çıkarılması gerekmektedir. Bu konu yaptığımız görüşmeler sonucunda Ziraat Bankası’nın da gündemindedir.  

Bir diğer önemli konuda kayıt dışılığın, merdiven altı diye tabir edilen üretimin en aza indirilmesidir. Haksız rekabetin önlenmesi için etkin piyasa denetimi yapılmalıdır. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile birlikte TÜRKTOB ve FÜAB’ında içinde olduğu bir kontrol mekanizması kurulmalıdır.’’ 

Fidancılık Sektör Analizi ve İnovasyon Çalıştayı’nda Ziraat Bankasını temsilen Ümit Çelikten ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını temsilen Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Bahçe Bitkileri Araştırmaları Dairesi Başkanı Gökhan Kızılcı da birer konuşma yaptı. 
Çalıştay’ın açılış programı ,fidancılık sektörüne ve FÜAB’a katkı veren üye firmalara plaket takdim edilmesiyle sona erdi.   

22 Ekim tarihine kadar süren çalıştayda, Fidan Üretiminde Önemli Hastalık ve Zararlılar - Simptomları ve Mücadelesi, Fidan Üretim Teknikleri – Önerilen Çeşitler ve Yenilikler, Çeşit Kaydı- Yetkilendirme, Damzılıklar, Sertifikasyon, Destekler, Pasaport, Pazarlama, İthalat –İhracat, Piyasa Denetimi ve Kaçak Satışlar, Islahçı Hakları ve Hukuki sorunlar konusunda 30’u aşkın sunum yapılarak katılımcılar detaylı olarak bilgilenidirildi.   

GENEL (1)

GENEL 2

KAMİL YILMAZ

GÜRSEL TANRIVER

GÖKHAN KIZILCI